หลายคนมักมีความเข้าใจผิดว่าการนอนกรนเป็นเพียงเสียงรบกวนธรรมดา หรืออาจเป็นสัญญาณที่บ่งบอกถึงการนอนหลับสนิท แต่ในความเป็นจริงแล้ว แพทย์ผู้เชี่ยวชาญได้ออกมาเตือนว่าความเชื่อนี้อาจนำไปสู่การละเลยการวินิจฉัยภาวะสุขภาพที่สำคัญ นั่นคือ ภาวะหยุดหายใจขณะหลับจากการอุดกั้น (Obstructive Sleep Apnea: OSA) ภาวะ OSA ไม่เพียงแต่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพการนอนหลับ ทำให้ผู้ป่วยรู้สึกไม่สดชื่น อ่อนเพลียในเวลากลางวัน แต่ยังเพิ่มความเสี่ยงต่อการเกิดโรคร้ายแรงหลายชนิดในระยะยาวอย่างมีนัยสำคัญ อาทิ โรคความดันโลหิตสูง, โรคเบาหวาน, ภาวะไขมันในเลือดสูง รวมถึง โรคหัวใจและหลอดเลือด ซึ่งล้วนเป็นโรคเรื้อรังที่ส่งผลกระทบต่อคุณภาพชีวิตและอาจเป็นอันตรายได้หากไม่ได้รับการรักษาที่ถูกต้องและทันท่วงที
กรณีตัวอย่างคือ นายเฉิน อายุ 69 ปี ที่มีปัญหานอนกรนเสียงดังมานาน จนรบกวนการนอนของคู่สมรส เมื่อตรวจประเมินอย่างละเอียด พบว่าเป็นภาวะหยุดหายใจขณะหลับระดับปานกลางโดยมีดัชนีการกรนสูงถึง 323.9 ครั้งต่อชั่วโมง
สถาบันเวชศาสตร์ป้องกัน Lian An วิเคราะห์ผลการตรวจการนอนหลับที่บ้าน (Home Sleep Test) จำนวน 879 รายระหว่างปี 2019 – 2025 พบว่า
-48% ของผู้เข้ารับการตรวจมีภาวะหยุดหายใจขณะหลับ
-หรือกล่าวได้ว่า เกือบ 1 ใน 2 คน มีความผิดปกติของการหายใจระหว่างนอน
-และมากกว่าครึ่งของผู้ป่วยอยู่ในระดับปานกลางถึงรุนแรง
ศ.นพ.เจิ้งหน่ายหยวน ผู้อำนวยการใหญ่ของสถาบันเวชศาสตร์ป้องกัน Lian An กล่าวว่า หลายคนเข้าใจผิดว่าการนอนนานหมายถึงการพักผ่อนที่เพียงพอ แต่สิ่งสำคัญจริง ๆ คือ
-การหายใจต้องสม่ำเสมอระหว่างนอน
-ระดับออกซิเจนในเลือดต้องเพียงพอ
-โครงสร้างการนอนหลับต้องสมบูรณ์
ผู้ป่วยภาวะหยุดหายใจขณะหลับจะมีการยุบตัวของทางเดินหายใจส่วนบนซ้ำ ๆ ส่งผลให้เกิดการหยุดหายใจ หายใจตื้น และภาวะขาดออกซิเจน แม้จะนอนครบ 8 ชั่วโมง แต่การนอนที่ถูกขัดจังหวะตลอดคืนทำให้ร่างกายฟื้นตัวได้ไม่เต็มที่ ผลการวิเคราะห์ยังพบว่า
ผู้ที่มีอายุตั้งแต่ 60 ปีขึ้นไปเกือบ 70% ตรวจพบภาวะหยุดหายใจขณะหลับ
ผู้ที่มีอายุ 40 ปีขึ้นไป พบมากกว่า 50%
ผู้ที่มี BMI มากกว่า 24 มีภาวะหยุดหายใจขณะหลับระดับปานกลางถึงรุนแรงถึง 82%
ผู้ชายมีอัตราการตรวจพบสูงถึง 76%
ข้อมูลดังกล่าวสะท้อนว่า เพศชาย ผู้สูงอายุ และผู้ที่มีน้ำหนักเกิน เป็นกลุ่มที่มีความเสี่ยงสูง
ส่งผลต่อการนอนหลับลึก เพิ่มความเสี่ยงโรคหัวใจและสมองเสื่อม
ผลการศึกษายังพบว่า
85% ของผู้ป่วย OSA มีระยะหลับลึก (Deep Sleep) ไม่เพียงพอ
72.4% มีระยะหลับฝัน (REM Sleep) ไม่เพียงพอ
โดยการนอนหลับลึกมีบทบาทสำคัญในการซ่อมแซมร่างกายและควบคุมระบบภูมิคุ้มกัน ส่วนการนอนหลับระยะ REM มีความสำคัญต่อการจัดเก็บความจำและการควบคุมอารมณ์ หากทั้งสองระยะลดลงเป็นเวลานาน อาจเพิ่มความเสี่ยงต่อ
-โรคหัวใจและหลอดเลือด
-ความผิดปกติของระบบเผาผลาญ
-ภาวะการรับรู้และความจำเสื่อม